Το “Τικ Διπλόν” είναι ένας παραδοσιακός ποντιακός χορός και τραγούδι που χαρακτηρίζεται από τον ζωηρό ρυθμό και τα χαρακτηριστικά βήματά του. Ο χορός αυτός είναι γνωστός για το διπλό τσάκισμα των γονάτων, από όπου προέρχεται και το όνομά του. Συνοδεύεται από τραγούδια που εκφράζουν διάφορα συναισθήματα, όπως η ξενιτιά, ο πόνος και η νοσταλγία.
Το ποντιακό τραγούδι “Τρυγώνα” είναι ένα παραδοσιακό άσμα που συνοδεύει τον ομώνυμο χορό. Η λέξη “τρυγόνα” αναφέρεται στο πουλί τρυγόνι, αλλά στο τραγούδι χρησιμοποιείται ως χαϊδευτική προσφώνηση για μια γυναίκα. Το τραγούδι περιγράφει μια γυναίκα που, παρά την τεμπελιά του άντρα της, αναλαμβάνει να μαζέψει ξύλα και χόρτα από το δάσος, υπογραμμίζοντας την εργατικότητά της.
Το ποντιακό τραγούδι “Η κόρ’ επήεν σον παρχάρ'” είναι ένα παραδοσιακό ερωτικό άσμα που αφηγείται την ιστορία μιας κόρης που πηγαίνει στα βοσκοτόπια (παρχάρια) για να γίνει βοσκοπούλα. Ο αγαπημένος της εκφράζει την επιθυμία να γίνει κυνηγός στα δάση, ώστε να βρίσκεται κοντά της. Το τραγούδι αποτυπώνει την ανησυχία του νέου για την απουσία της αγαπημένης του και τον φόβο μήπως δεν επιστρέψει.
Στίχοι:
Μόρτισσα τα μάτια σου
τα μαύρα τα γλυκά
Στο σεβντά τους μ’ έριξαν
και λειώνω μυστικά
Φύγε μόρτισσα Σμυρνιά
Τραβά σ’ άλλη γειτονιά
Με τα μάτια σου να κάψεις
κι αλλουνού καρδιά
Τέτοια μάτια μόρτικα
ν’ ανάβουνε φωτιά
να κοιτούν μπαμπέσικα
δε βρήκα πουθενά
Δε φοβάμαι τίποτα
σε τούτο το ντουνιά
μοναχά τα μάτια σου
βρε μόρτισσα Σμυρνιά
Στίχοι:
Κάθε βραδάκι τραγουδώ για σένανε τσαχπίνα
για σένα μαυρομάτα μου ναζιάρα μου μπομπίνα.
Για σένα μαυρομάτα μου ναζιάρα μου μπομπίνα
κάθε βραδάκι τραγουδώ σκληρό καρδί τσαχπίνα.
Τα μάτια σου τα φρύδια σου κι αυτά σου τα χειλάκια
Με βάζουνε καθημερνώς σε χίλια δυο μεράκια.
Μα εσύ μου λες πως δε με θες γιατί είμαι αλανιάρης
και μου χτυπάς κατάμουτρα πως πλούσιο θα πάρεις.
Κορόιδο είσαι μάθε το κορόιδο με τα ούλα
αφού πουλάς τέτοια καρδιά για πλούσια σακούλα.
Κι αν είμαι αλάνης έχω εγώ τα πλούτη στην καρδιά μου
και για παλάτια με χρυσά έχω στην αγκαλιά μου.
Στίχοι:
Πονώ βαθιά μες στην καρδιά,
μα δεν μπορώ να γιάνω
και λίγο-λίγο φθείρομαι
και την ζωή μου χάνω
Το ποντιακό τραγούδι “Κρύον Νερόν” είναι ένα παραδοσιακό άσμα που συνδέεται με τον χορό “Τικ”. Το “Τικ” είναι ένας από τους πιο διαδεδομένους ποντιακούς χορούς, γνωστός για τον ζωηρό ρυθμό του και τα χαρακτηριστικά βήματά του. Συχνά, το “Τικ” συνοδεύεται από τραγούδια όπως το “Κρύον Νερόν”, που προσδίδουν μια ιδιαίτερη ζωντάνια και ενέργεια στον χορό. Οι στίχοι του τραγουδιού αναφέρονται στη μητέρα ως “κρύο νερό”, υπογραμμίζοντας τη μοναδικότητα και την ανεκτίμητη αξία της στη ζωή μας.
Στίχοι:
Μάνα μου το στήθος μου πονεί (ώχου μάνα μου).
Μάνα μου το στήθος μου πονεί.
Μάνα μου το στήθος μου πονεί κι ανεστενάζω,
τούτονε το χρόνο μανα μου δεν τον εβγάζω.
Σαν πεθάνω βρε μανούλα
μίλα στη γειτονοπούλα,
πές της πως γι’ αυτήν πεθαίνω
αχ και στον Άδη κατεβαίνω.
να με πλύνει να μ’ αλλάξει
αχ! το κεράκι να μ’ ανάψει.
να με κλάψει, να με κλάψει,
αχ! το κορμάκι μου να θάψει
Μάνα μου το `παν οι γιατροί.
Μάνα μου το `παν οι γιατροί.
Μάνα μου το `παν οι γιατροί πως έχω φθίση,
δεν μπορεί μανούλα μου ο βήχας να μ’ αφήσει
Στίχοι:
Μες στο Θησείο βρε παιδιά στου Πίκινου τη μπίρα
γλέντησε όλος ο ντουνιάς Περαίας και Αθήνα
Αμάν άντρες γυναίκες λέγανε πάμε παιδιά να πιούμε
στου φίλου μας του Πίκινου και να ξημερωθούμε
Λέγανε παμ’ ν’ ακούσουμε σαντούρι το Γιαννάκη
και τραγουδάκια όμορφα από το Σαμιωτάκι
Αμάν τώρα καημένε Πίκινε ούτε μια παλιοτέντα
δεν έμεινε στη μπίρα σου για μια παλιοκουβέντα
Ξύπνα καημένε Πίκινε από το μαύρο χώμα
κι έλα να δεις τους φίλους σου που σε θυμούνται ακόμα
Αμάν οι φίλοι σου ρε Πίκινε για σένα θρηνούνε
πως άδικα σε σκότωσαν και μέσα τους πονούνε
Στίχοι:
Μια μικρούλα μ’ έχει μπλέξει στο χορό
θέλω για να παντρευτώ και δεν μπορώ.
Άιντε πλάκωσε η αναδουλειά κι αψιλίες
έχω βρε παιδιά, αχ αυτά τα έρημα λεφτά
άιντε μου χαλάνε το σεβντά.
Έχω δώσει αραντεβού για να την δω
κι είμαι αδέκαρος, βρε πώς να της το πω;
Άιντε πλάκωσ’ η αναδουλειά κι αψιλίες
έχω βρε παιδιά, αχ αυτά τα έρημα λεφτά
άιντε μου χαλάνε το σεβντά.
Αχ τι κακό που είναι η αψιλία!
Κι όταν κάνω βρε δυο μεροκάματα
θα την κλέψω τα γλυκοχαράματα,
άιντε και θα πιάσω έναν παπά
άιντε να μας βάλει τον χαλκά. Τότε θα `ρθει
το συμπεθεριό άιντε να μας πάρει στο χωριό.